Mùa hè đến, do thời tiết nắng nóng nhiều nên
nhiệt độ môi trường tăng làm ảnh hưởng đến sức khoẻ mọi người, nhất
là người cao tuổi và trẻ em dễ bị say nắng, cảm mạo, các bệnh đường
ruột, nhiễm khuẩn phát triển. Để đề phòng các bệnh trên cũng như
chữa bệnh kịp thời ngay tại nhà, các gia đình nên có sẵn một số vị
thuốc Nam sau đây để sử dụng:
- Gừng sống (Đông y gọi là sinh khương): gừng có tác dụng tán hàn
giải biểu, ôn trung làm hết nôn, cầm đi lỏng do điều lý được trung
tiêu, tán vị hàn, ôn phế chỉ ho, giải độc, chóng mặt hoa mắt do
huyết áp thấp...
Cách dùng: nếu bị nôn mửa do đờm ẩm dùng cùng bán hạ, do lạnh dùng
với trần bì, có thể dùng riêng gừng sống nhai nuốt, chiêu bằng nước
nóng hoặc giã nát vắt lấy nước uống.
Nếu bị ho do phong hàn dùng với tử tô, hạnh nhân, trần bì. Trường
hợp mới bị ngứa cổ, ho chỉ cần nhai và ngậm gừng sống là đủ.
Bị ngộ độc cua cá (hải sản), dùng độc vị hoặc dùng với tử tô, nam
tinh, bán hạ.
- Kinh giới (Đông y gọi là kinh giới tuệ): bộ phận dùng là cành lá
và hoa. Tính bình vào kinh phế, có tác dụng giải biểu khu phong,
chỉ huyết. Dùng để chữa cảm mạo phong hàn không có mồ hôi...
Cách dùng:
- Nếu bị cảm mạo do phong hàn không có mồ hôi, dùng kinh giới với
phòng phong, khương hoạt.
- Nếu bị cảm mạo do phong nhiệt, dùng với ngân hoa, bạc hà, liên
kiều.
- Cấp cứu trúng phong: dùng độc vị kinh giới tuệ tán mịn hoà với
rượu uống.
- Nếu bị mẩn ngứa nhiều hoặc sởi đang mọc không tốt, dùng với
thuyền thoái, ngưu bàng tử, ngân hoa, bạc hà.
- Chỉ huyết (cầm máu): hoa kinh giới sao thành than để chữa các
chứng chảy máu (nôn ra máu, ỉa ra máu, đái ra máu), ho ra máu, chảy
máu cam, rong kinh... dùng với trắc bá diệp sao đen, hoa hoè sao
đen. Sắc đặc để uống.
Liều dùng: nếu dùng tươi 30g/ngày. Nếu dùng khô (sao vàng) 8 -
16g.
